Поиск: рабочая

Введите слово для поиска:    
[+] дополнительно

Чувашско-русский словарь (1982)

блуза

блуза
ĕç блузи — рабочая блуза

вăй

3.
сила
ĕç вăйĕ — рабочая сила
производителлĕ вăйсем — производительные силы
революцин тĕп вăйĕсем — движущие силы революции
çутçанталăк вăйĕсем — силы природы
халăхăн пултарулăх вăйĕсем иксĕлми нумай — творческие силы народа неиссякаемы

династи

2. перен.
династия
рабочисен династийĕ — рабочая династия

кипке

3.
рабочая рубаха, блуза

кун

дневной
асран кайми кунсем — незабываемые, памятные дни
ĕç кунĕ — рабочий день
ĕçлемен кун  — нерабочий день
санитари кунĕ — санитарный день (напр. в магазине)
çăмăл апат кунĕ — мед. разгрузочный день
çĕнтерӳ кунĕ — день победы
çуралнă кун — день рождения
çур кун — полдня  
кун йĕрки — 1) повестка дня (собрания) 2) распорядок дня
(пĕр) кун норми — дневная норма
кун çути — дневной свет
кун таврăнни — солнцестояние (букв. возвращение дня)
кун тăршшĕ — долгота дня
пилĕк кунлă ĕç эрни — пятидневная рабочая неделя
нумай кунлăх çӳрев — многодневный поход
тепĕр кунхине — на другой день
ыран мар тепĕр кун — послезавтра
кун каçа — весь день, в продолжение всего дня
кун каçиччен — за день, в течение дня
кун сиктерсе — через день
кун хушăна пуçларĕ — дни начали прибавляться, день пошел на прибыль
яра куна чупса çӳре — бегать целый день
паянхи кунпа палăрт — датировать сегодняшним днем
ыран е тепĕр кун килĕпĕр — придем завтра или послезавтра
паян хăш кун? — какой сегодня день недели?
паян мĕн кун? — какой сегодня день недели?
Кун ирттĕр те çĕр ирттĕр. — погов. День да ночь — сутки прочь.
Пĕр кунлăх каяс тесен, çичĕ кунлăх çăкăр ил. — посл. Едешь на день, бери хлеба на неделю.
Пĕр куна юлнă ĕç пин куна юлать. — погов. Отложишь на день, пролежит тысячу дней.

лаша

лошадиный, конский, конный
ĕç лаши — рабочая, тягловая лошадь
кастарнă лаша — мерин
сăхăм лаша — кляча, одер
çăрха лаша — ииоходец
çӳрен лаша — рыжая лошадь, лошадь рыжей масти
тĕпри лаша — коренник
турă лаша — гнедой конь
хушка лаша — лошадь со звездочкой на лбу
чăхăмçă лаша — норовистая, строптивая лошадь
чуман лаша — ленивая лошадь
шухă лаша — 1) резвый конь 2) пугливая лошадь
юланут лаша — верховой конь
лаша арманĕ — конная мельница
лаша вити — конюшня
лаша жатки — конная жатка
лаша савăчĕ — конный завод
лаша какайĕ — конина
лаша ашĕ — конина
лаша касăвĕ — табун
лаша кĕтĕвĕ — табун
лаша молотилки — конная молотилка
лаша таврашĕ — сбрӳя
лаша тăлли — конские путы
лаша чуппи — аллюр
лаша ĕрчет — разводить лошадей, заниматься коневодством
лаша ĕрчетни — коневодство
лаша йĕнерле — оседлать лошадь
лаша кӳл — запрячь лошадь
лаша çăварлăхла — взнуздать лошадь
лаша тăвар — распрячь лошадь
лашасене юрттарса ăмăртни — рысистые испытания лошадей
лашапа ăмăртса чупни — скачки
лашапа ĕçлемелли хатĕрсем — конный инвентарь
лаша ĕрĕхсе кайнă — лошадь понесла, помчалась (в испуге)
лаша кĕлернĕ — лошадь завалилась (на спину)
лаша кукалет — лошадь бьет копытом
лаша тапать — лошадь бьет (задними ногами)
лаша шăмарать — лошадь скалится и прижимает уши (пытаясь укусить)
лаша чĕвен тăчĕ — лошадь вскинулась на дыбы
Лаша пуласси тихаран паллă, çын пуласси ачаран паллă. — посл. Каков будет конь — видно по жеребенку, каков будет человек — видно по ребенку
Ыр лашана пĕр пушă, ыр çынна пĕр сăмах. — посл. Доброму коню достаточно одного удара кнутом, доброму человеку достаточно одного слова.
Лашаран çӳллĕ, автанран лутра. (Йĕнерчĕк). — загадка Выше коня, ниже петуха. (Седелка).

радиохаçат

радиогазета
рабочисен радиохаçачĕ — рабочая радиогазета
радиохаçатăн черетлĕ кăларăмĕ — очередной выпуск радиогазеты

рабочая

столовая
шкул рабочаяĕ школьная столовая

саппун

передник, фартук (разного покроя)
пир саппун — холщовый фартук (рабочая одежда)
çитсă саппун — ситцевый передник
саппун хурти — оборки фартука
саппун çакки — верхняя тесемка фартука
саппун çак — надеть фартук

слобода

слобода
слободской
пулăçсен слободи — рыбацкая слобода
рабочисен слободи — рабочая слобода
слобода çыннисем — слободские жители, слобожане
слобода урамĕ — слободская улица
стрелецсен слободи — стрелецкая слобода
стрелец — Вăтам емĕрсенчи Руçри çар çынни
смерд — Авалхи Руçри хресчен
воевода — Авалхи Руçри çар пуçĕ е хула пуçлăхĕ
скоморох — Авалхи Руçри куçса çӳрекен култармăш
скоморох тумĕ — скомороший наряд
боярсен думи — боярская дума
хула думи — городская дума
Раççей патшалăх думи — государственая дума России

специальность

специальность
ĕçчен специальноçĕ — рабочая специальность
специальность туян — получить специальность
харпăр хăвăн специальноçпа ĕçле — работать по специальности
специальноçĕпе вăл агроном — по специальности он агроном

спецовка

разг.
спецовка (ĕç тумтирĕ)
ĕçчен спецовки — рабочая спецовка
çĕнĕ спецовкăсем пар — выдать новые спецовки

столовăй

столовая
ĕçченсен столовăйĕ — рабочая столовая
шкул столовăйĕ — школьная столовая

хурт

пчелиный
вăрман хурчĕ — дикие пчелы
вĕлле хурчĕ — пчела
пыл хурчĕ — пчела
ĕç хурчĕ — рабочая пчела
сăрă хурт — трутень
хурт ами — пчелиная матка
хурт кунти — роевня
хурт питлĕхĕ — сетка от пчел
хурт сăнни — жало
хурт çăвăрĕ 1) детва, черва 2) рой
хурт çăкăрĕ — перга, хлебина
хурт ăсти — пчеловод
Хурт çĕмĕрни нихçан та каçмасть. — погов. Тому никогда не простится, кто разоряет ульи.

чыс

1.
честь, слава
ĕçри чыс — трудовая слава
рабочи чысĕ — рабочая честь
ку пире пысăк чыс — это для нас большая честь
чысран яр — обесславить
чысран кăлар — обесславить
Чыса çамрăкран упра. — погов. Береги честь смолоду.
Пуçна çухатсан та чысна ан çухат. — погов. Погибай, а честь сохрани.

эрне

I.

1.
неделя
иртнĕ эрнере — на прошлой неделе
искусствăпа литература эрни — неделя литературы и искусства
пилĕк кунлă ĕç эрни — пятидневная рабочая неделя
эрне варринче — в середине недели
эрне каярах — неделю назад
эрне сиктерсе — через неделю
виçĕ эрнелĕх отпуск ил — получить отпуск на три недели

çи

4.
время, пора, сезон
ака çийĕ — посевная
ĕç çийĕ — рабочая пора, страда (обычно уборочная)
кăмпа çийĕ — грибной сезон
утă çийĕ пуçланчĕ — началась сенокосная пора

ĕç

рабочий, трудовой
ал ĕçĕ — 1) ручная работа 2) рукоделие
ăс-хакăл ĕçĕ — умственный труд
вăл-хая ĕçĕ — физический труд
вăй çемми ĕç — посильная работа
токарь ĕçĕ — токарное дело
коммунизмла ĕç бригади — бригада коммунистического труда
коммунизмла ĕç шкулĕ — школа коммунистического труда
литература ĕçĕ — литературная работа, работа литератора
ăслăлăх ĕçĕ — 1) научный труд 2) научная работа, научное сочинение
ăслăлăх тĕпчев ĕçĕ — научно-исследовательская работа
общество ĕçĕ — общественная работа
çураки ĕçĕсем — весенне-полевые работы
пултарулăх ĕçĕ — творческая работа
тухăçлă ĕç — производительный труд
уй-хир ĕçĕсем — полевые работы
ялхуçалăх ĕçĕсем — сельскохозяйственные работы  
ĕç вăйĕ — рабочая сила
ĕç вырăнĕ — рабочее место
ĕç дисциплини — трудовая дисциплина
ĕç законодательстви — трудовое законодательство
ĕç кабинечĕ — рабочий кабинет
ĕç кĕнеки — трудовая книжка
ĕç килĕшĕвĕ — трудовое соглашение
ĕç кунĕ — рабочий день
ĕç норми — норма выработки
ĕçри паттăрлăх — трудовой героизм
ĕç резервĕсем — трудовые резервы
ĕçсĕр тăни — простой в работе
ĕç тумтирĕ — спецовка, рабочая одежда
ĕç тухăçлăхĕ — производительность труда
ĕç укçи — заработная плата
ĕç урокĕ — урок труда (в школе)
ĕç хавалĕ — трудовой порыв
ĕçри хавхалану — трудовой энтузиазм
ĕç хатĕрĕсем — 1) средства производства 2) инвентарь
ĕçе юрăхлă халăх — трудоспособное население
ĕçе хăнăхтар — приучать к труду
ĕç ăнса пырать — работа спорится
Мĕн чухлĕ йыш, çавăн чухлĕ ĕç. — посл. Какова семья, такова и ее работа.
ĕç вилсен те виç кунлăх юлать. — погов. Говорят, что работы и после смерти останется на три дня.
Арçын ĕçĕ ана çинче, хĕрарам ĕçĕ сĕтел çинче. — посл. Труд мужчины на ниве, труд женщины — на столе.

Чăваш чĕлхин ретроспективлă ăнлантару словарĕ

манифестация

(хальхилле манифестаци) мĕн кирлине, мĕн кирлĕ маррине пурне те палăртни. Ĕнер тăватă пине яхăн çăкăр пĕçерекенсем халăх пӳртне (рабочая биржи) пухăнса канаш тусан саланас умĕн аслă урамсенче хăйсене мĕн кирлине, мĕн кирлĕ маррине пурне те палăртма (манифестация) шут турĕç [Хыпар 1907, № 14:107].

Русско-чувашский словарь

династия

сущ.жен.
династи, йăх, йăх-несĕл (еткерлĕх йĕркипе пĕр йăхран ларса пынă патшасем; сыпăкран сыпăка пыракан несĕллĕх); династия царей Романовых в России Раççей патшисен Романовсен йăх-несĕлĕ; рабочая династия рабочисен йахĕ

наёмный

прил.
тара...; тара -ĕ; тара кĕрĕшнĕ; тара илнĕ; наёмный труд тара ĕç; наёмная рабочая сила тара ĕç вăйĕ; наёмное помещение тара илнĕ çурт

рабочий

1. сущ.муж., рабочая жен.
рабочи; промышленные рабочие промышленность рабочийĕсем

рабочий

2. прил.
1. рабочи ...; рабочи -ĕ; рабочий класс рабочи класс; рабочая семья рабочисен кил-йышĕ
2. ĕç -ĕ; ĕçлемелли; рабочий день ĕç кунĕ; рабочий инструмент ĕçлемелли хатĕр ♦ рабочая сила ĕç вăйĕ (ĕçлекенсен йышĕ); рабочая встреча ĕçлĕ тĕл пулу; рабочий посёлок рабочисен посёлокĕ (хула йышши)

сократить

глаг. сов.
1. (ант. удлинить) кĕскет; сокращённая рабочая неделя кĕскетнĕ ĕç эрни
2. (син. уменьшить; ант. увеличить) чакар, пĕчĕклет; сократить расходы тăкака чакар

Русско-чувашский словарь (1972)

сила

вӑй, хал, вӑй-хал, хӑват, хевте; сила и здоровье вӑй-хал; рабочая сила ӗҫ вӑйĕ; производительные силы производство вӑйӗсем; силы природы ҫутҫанталӑк вӑйӗсем; сила слова сӑмах вăйĕ; войти в силу вӑя кĕр; я сам своими силами хам ӑссӑн, хам тĕллĕн; лишиться силы, выбиться из сил вӑйран тайӑлма, халтан ӳкме (кайма), халсӑрланма; по силам, по мере сил вӑй ҫитнӗ таран, вӑй çеммĕн; упадок сил халсӑрлӑх, халтан кайни (ӳкни); в силу этого ҫакӑн пирки, ҫакна пула.

пора

1. вӑхӑт, тапхăр, чух, чухне; рабочая пора ӗҫ вăхӑчӗ, ӗҫҫийӗ, ӗҫҫи; в ту пору ун чух (не); до сих пор ку таранччен; с давних пор нумайранпа, тахҫантанпа; до каких пор хăҫанччен; на первых порах малтанлӑха; в самую пору питӗ вӑхӑтлӑ (ҫитрӗ); утренней порой ирлесе; 2. вӑхӑт; пора отдохнуть кайма вӑхӑт.

Русско-чувашский словарь социальной лексики (2004)

квалифицированный

Этот словарь платный. Для ознакомления с ним необходимо приобрести платный абонемент. Цена: 200 рублей на полгода.

рабочий

Этот словарь платный. Для ознакомления с ним необходимо приобрести платный абонемент. Цена: 200 рублей на полгода.

См. также:

работорговля работоспособность работоспособный работящий « рабочая » рабочи рабочий рабочком рабский рабство

рабочая
Свойства слова не указаны
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org