Поиск: лав

Введите слово для поиска:    
[+] дополнительно

Чувашско-русский словарь (1982)

вăй

I.

1.
сила
ал-ура вăйĕ — физическая сила
ăс-хакăл вăйĕ — сила разума
вăй çемми —
1) посильный
вăй çемми ĕç — посильная работа
2) по силам
ку лав лашана шăпах вăй çемми — этот воз как раз по силам лошади
вăй çитнĕ таран — по мере сил
мĕн пур вăйран — изо всех сил
вăй хушăнать — сил становится больше
вăй кĕрет — сил становится больше
вăй çитеймерĕ — сил не хватило
вăй кĕрсе çитнĕ çын — взрослый (букв. окрепший физически) человек
вăй ил — окрепнуть, набраться сил
вăй пух — собраться с силами
вăй çитер — осилить
вăй хур  — приложить силы
вăйран ӳк — ослабеть, обессилеть
вăйран тайăл — ослабеть, обессилеть
вăйран кай — ослабеть, обессилеть
вăй виç — помериться силами
вăйпа хистемелли политика — политика с позиции силы

вăшăл

2. подр. —
о движении чего-л. тяжелого, грузного, большого

лав вăшăл хускалчĕ — воз тяжело сдвинулся с места

виçĕ-тăватă

(виç-тăват)

числ. приблизительного счета
три-четыре
виçĕ-тăватă лав — три-четыре воза
виçĕ-тăватă километрта — километрах в трех-четырех

иккĕн-виççĕн

числ. собир. прибл. счета
двое-трое, вдвоем-втроем
кашни лав çине иккĕн-виççĕн ларнă — на каждую подводу уселись по двое-трое

йăван

2.
опрокидываться, перевертываться
лав йăванса кайнă — воз опрокинулся

кайри

2.
последний
кайри лав — последний воз (в обозе)
кайăк хурсем каяççĕ, ай, картипе, «Кайри мала», тесе ан калăр — фольк. когда тянутся на юг караваны диких гусей, не кричите им: «Пусть последний окажется впереди!»

карт

2.
отмечать, записывать
регистрировать

тиенĕ лав шутне карт — записать количество погруженных возов
хăма çине кăмрăкпа карт — записать углем на доске

кӳме

2.
крытый верх повозки, кибитки, экипажа
çуна кӳми — крытый верх саней
лав кӳми — крытый верх повозки

лав

1.
воз (телега или сани), подвода
вутă лавĕ — воз с дровами
пушă лав — порожняк
тулли лав — воз с грузом, груженая подвода
тиенĕ лав — воз с грузом, груженая подвода
тиевлĕ лав — воз с грузом, груженая подвода
лав кӳл — запрячь лошадь в подводу
лав тие — нагрузить подводу
лав тӳнсе кайрĕ — воз опрокинулся

лав

2.
воз (как единица счета)
пĕчĕк лав — неполный воз
пысăк лав — полный воз, большой воз
уя çĕр лав тислĕк кăларнă — в поле вывезено сто возов навоза

лав

3. перен.
воз, уйма
пĕр лав çĕнĕ хыпар — целый воз новостей

лав

4. уст.
извоз, ямщина
провоз, прогон

лав

проездной, прогонный
лав укçи — прогонные деньги
лав чуп, лава çӳре — извозничать, заниматься извозом, ямщиной

лав

5. ист.
гужевая повинность
ездка (в счет мирской повинности)
вăрăм лав — дальняя ездка

латăртат

трещать, скрипеть, хрустеть
йывăр тиенĕ лав латăртатать — тяжелоно загруженный воз поскрипывает

лачака

болотистый, топкий
лачака çырма — болотистый овраг
лав лачакана кĕрсе ларнă — воз завяз в топком месте
лачака урлă сăлан хывнă — через топь постлана гать

палатка

2.
палатка (лав)

пăяв

I.
веревка (короткая и толстая)
сӳс пăяв — пеньковая веревка
турта пăявĕ — тяж, закрутка
хăмăт пăявĕ — гуж
пăяв яв — вить веревку
ĕнене пăяв вĕççĕн çавăт — вести корову за веревку
лав çинчи япаласене пăявпа туртса çых — увязать поклажу на возу веревкой

пушă

1.
пустой, порожний
пушă кĕленче — пустая бутылка
пушă ещĕк — порожний ящик
пушă лав — порожний воз
машинăсем хуларан пушă таврăнчĕç — машины вернулись из города порожняком
çурт пушă ларать — дом пустует
Пушă хурана вут çине ан çак. — посл. Пустой котел на огонь не вешают.
Пушă алăпа кайиччен пашалупа кай. — погов. Коли в гости идешь, хоть лепешку возьми — все не с пустыми руками.

сулăмлăн

2.
тяжело
лав сулăмлăн тайкаланать — воз тяжело переваливается

ултă

II.
при конкр. счете, в качестве опр.
шесть
шести-

ултă лав утă — шесть возов сена
ултă хут — 1) шесть раз, шестью
ултă хут пиллĕк — вăтăр — шестью пять — тридцать 2) вшестеро
ултă хут ытларах — вшестеро больше
ултă хутлă çурт — шестиэтажный дом
ултă кĕтеслĕ пӳрт — шестиугольный дом (в пять стен)

хĕсĕн

7.
застревать (в узком месте)
хĕсĕнсе лар — застрять
лав йывăçсем хушшине хĕсĕнсе ларнă — воз застрял между деревьями

япала

3.
багаж, груз
поклажа
разг.
лав çине тиенĕ япаласем — поклажа (на возу)

çапă

хворостяной, валежниковый
пĕр лав çапă — воз хвороста
хăрăк çапă — сухой хворост
çапă вутти — нарубленный хворост
çапă пуçтар — собирать хворост

çăк

I.
тяжесть, груз, ноша
кладь, поклажа

йывăр çăк — тяжелая ноша
çăк çĕкле — поднять поклажу
лав çине çăк тие — погрузить на подводу
тулли çăк тие — нагрузить полный воз

çăклă

нагруженный, навьюченный
çăклă лаша — навьюченная лошадь
çăклă лав — воз с поклажей

вăрăм


вăрăм лавист. 1) ямская повинность 2) мирская подвода
вăрăм сава — фуганок
вăрăм урапа — долгуша (телега для перевозки бревен)
вăрăм ыйхă — смерть (букв. долгий сон)
вăрăм чĕлхе — болтливый человек, длинный язык

Неологический словарь чувашского языка

кантурçă

п.с., калаç. Кантурта,хуçалăхпа финанс ыйтăвĕсене татса паракан çĕрте ĕçлекен çын; тиек (туп.), чиновник. Çак аптраман чăваш пупсемпе пуянсенчен, куштан-семпе хыт кукарсенчен, патша кантурçисенчен куç умĕнчех йĕкĕлтесе кулнă. В.Ахун, 1977, 81 с. Анчах лав вырăнтан тапранмасть, ... кантурçă-хыснаçăсене хĕтĕртсе тăмалла. Х-р, 10.12.1996, 3 с. Кĕçех вырăнти чиновник-кантурçăсем пирки тивĕçлĕ органсем уголовнăй ĕç пуçараççĕ. К-н, 1999, 3 /, 4 с.

Никольскийĕн чăвашла-вырăсла словарĕ

лав

син.: ăлав
подвода; лав тулли – полный воз, лавĕ-лавĕпе – целыми возами; лавĕпе – целым возом; лавшăн мĕн чухлĕ илтĕн? сколько взял ты за подводу?

107 стр.

Русско-чувашский словарь

воз

сущ.муж., множ. возы
лав (урапа е çуна); воз с сеном утă лавĕ; гружёный воз тиенĕ лав, тулли лав ♦ целый воз новостей çĕнĕ хыпар лавĕпе; а воз и ныне там ĕç мала каймасть

въехать

глаг. сов.
1. (ант. выехать) пырса кĕр (транспортпа); автомашина въехала во двор автомашина кил хушшине пырса кĕчĕ
2. (син. вселиться; ант. съехать) пурăнма кĕр, вырнаç; семья въехала в новую квартиру кил-йыш çĕнĕ хваттере пурăнма кĕнĕ
3. (син. подняться; ант. съехать) хăпар (транспортпа); воз едва въехал в гору лав сăрта аран-аран хăпарчĕ

подвода

сущ.жен. (син. повозка)
лав, урапа; погрузить доски на подводу хăмасене лав çине тие

Русско-чувашский словарь (1972)

перевалить

что сов., переваливать несов. 1. пĕр вырӑнтан тепӗр вырӑна турттар, куҫар; пĕр лав ҫинчен тепӗр лав ҫине куҫар (утта); 2. ту урлӑ каҫ; мы перевалили через горный хребет эпир ту хырҫи урлӑ каҫрӑмӑр; 3. пĕр-пĕр асӑннӑ вӑхӑтран ирт; время перевалило за полночь ҫур ҫӗр иртрĕ; ему перевалило за 50 лет вăл аллă çултан иртрĕ.

погружать

кого, что несов., погрузить, -жу сов. 1. шыва путар, путарса ларт; 2. тие, тиесе хур (лав ҫине, пӑрахут сине т. ыт. те).

подвода

лав; нанять подводу лав тыт.

поклажа

тиев, ҫӑк, таенӗ лав.

Немецко-чувашский словарь Йоханнeса Бeнцинга (Benzing)

Troß

lav, lavsem
лав, лавсем

Wagen

lav, urapa
лав, урапа

См. также:

лабиринт лаборант лаборатори лаборатория « лав » лава лавăн лавăçă лавина лавировать

лав
Часть речи
Япала ячĕ
 
Фонетика
3 букв
 
Твердое слово
 
Язык
По-чувашски
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org