галстук
галстук
галстук
галстучный
пионер галстукĕ — пионерский галстук
хĕрлĕ галстук — красный галстук
галстук производстви — галстучное производство
галстук çых — повязать галстук
галстукпа çӳре — носить галстук
пăчăр
II.
пятнистый, крапчатый, с пятнами, с крапинками
пăчăр галстук — галстук в крапинку
пăчăр-пăчăр —
1) то же, что пăчăр II.
питне пăчăр-пăчăр хĕрлĕ тапса тухрĕ — у него на лице появились красные пятна
2) каплями, в виде капель
пăчăр-пăчăр тар юхать — пот течет градом, стекает каплями
пионер
пионерский
пионер халстуке — пионерский галстук
пионер лагерĕ — пионерский лагерь
пионер салючĕ — пионерский салют
тирпейсĕр
неаккуратно, неопрятно, неряшливо
тирпейсĕр арçын — неряшливый мужчина
тирпейсĕр çыхнă халстук — неряшливо повязанный галстук
хĕм
4. перен.
огненно-красный, алый
хĕм галстук — алый галстук
хĕм ялав — алый флаг
хĕрлĕ
красный, алый
хĕрлĕ анис — алый анис
хĕрлĕ галстук — красный галстук
хĕрлĕ сăрă — красная краска
хĕрлĕ тăпра — краснозем
хĕрлĕ эрех — 1) красное вино 2) вино (в отличие от водки)
йĕпкĕн хĕрлĕ — пурпурный
тĕксĕм хĕрлĕ — темно-красный
куçса çӳрекен xĕрлĕ ялав — переходящее красное знамя
хĕрлĕпе сăрла — окрасить в красный цвет
пĕлĕт çине хĕрлĕ ӳкрĕ — небо окрасилось в красный цвет
çак
2.
вешать, навешивать, надевать
повязывать
кутамкка çак — надеть рюкзак
пăшал çак — повесить ружье (за спину)
галстук çакса çӳре — носить галстук
хулпуççи урлă çак — перекинуть через плечо
çаклат
6.
накидывать, набрасывать
надевать
галстук çаклатса яр — нацепить галстук
çых
4.
завязывать, повязывать
галстук çых — завязать галстук
пиçиххи çых — повязать пояс, подпоясаться
сехет çыхса çӳре — носить часы (ручные)
тутăр çых — повязать платок
Пилĕкне хытă çых, ăсна çирĕп тыт. — посл. Подпоясывайся потуже, веди себя поразумнее.
мăй-çыххи
род ожерелья. N. Эпĕ мăй-çыххи тирме ик ярăм шăрçа илтĕм. Хурамал. Мăй çыххине тенкĕпе тăваççĕ, виçĕ хутлă тăваççĕ,— пĕтĕм тенкĕсем. Бугульм. † Аппа мăй-çыххи тирнĕ чух нумай шăрçа пухрăн-и? Ст. Чек. Укçа-мăй-çыххи, назв. девичьего убора (ожерелья). N. Лапка-мăй-çыххи, лапка-мыçиххи, род ожерелья у девиц. СПВВ. ФН. Лапка-мыçиххие хĕрсем мăя çакаççĕ. Сред. Юм. Тенкĕлĕ мăй-çыххи, ожерелье у женщин. Ib. Тенкĕлĕ май-çыххине хĕрарăмсем мăя çакса çӳреççĕ. Ст. Чек. Шăрçа-мăй-çыххи, назв. убора (у замужних). || Галстук?
галстук
сущ.муж.
галстук; повязать галстук галстук çак (мăя); завязать галстук галстука çых; галстук-бабочка лĕпĕш евĕр галстук
завязаться
глаг. сов.
1. (ант. развязаться) çыхăн, тĕвĕлен, пуран; галстук хорошо завязался галстук аван çыхăнчĕ
2. (син. начаться, возникнуть) пуçлан, тытăн, пуçăн; завязались дружеские связи туслă çыхăнусем пуçланчĕç
3. тĕвĕлен, чăмăртан; завязались плоды груши груша çимĕçĕсем тĕвĕленчĕç
галстук
галстук.
повязать
-яжу кого, что сов., повязывать несов. ҫых, ҫыхса яр (галстук).
бабочка
ж. 1. лĕпĕш; ночная бабочка упа лĕпĕш; 2. перен. бабочка (бант евĕр çыхнă галстук).
галстук
м. галстук; пионерский галстук пионер галстукĕ; красный галстук хĕрлĕ галстук; ◇ заложить (или залить) за галстук сып, ĕç (эрех).
заложить
сов. 1. что (положить, поместить) хур, хыв; чик; тыт, яр; заложить руки в карманы алăсене кĕсъене чик; заложить руки за спину алăсене çурăм хыçне тыт; заложить мину мина хур; заложить силос силос хыв; 2. что (заполнить пустое пространство) питĕр; тултар, хурса тултар; заложить окна кирпичом чӳречесене кирпĕчпе питĕр; заложить стол книгами сĕтел çине кĕнеке хурса тултар; 3. безл. разг. (о болезненных ощущениях в ушах, груди, носу) питĕрĕн, хупланса лар; уши заложило хăлха хупланса ларчĕ; 4. что (отметить нужное место в книге) паллă ту, паллă туса хур; заложить страницу страницăна паллă ту; 5. что (основать) никĕс хур, хыв; заложить дом çурт никĕсе хыв; кого-что (запрячь) кӳл, кӳлсе тăрат; 6. что (отдать в залог) саклата хыв; ◇ заложить основу никĕс хыв, пуçарса яр; заложить за галстук сып, кăштах ĕç (эрех).
носить
несов. 1. см. нести; 2. что (одеваться во что-л.) тăхăн, тăхăнса çӳре; носить военную форму çар формипе çӳре; 3. что (иметь при себе) тăхăнса (е илсе, çакса) çӳре; носить галстук галстукпа çӳре; носить кольцо çĕрĕ тăхăнса çӳре; 4. что ⸗па [⸗пе] çӳре; носить бороду сухалпа çӳре; она носит фамилию мужа вăл упăшкин хушамачĕпе çӳрет; 5. что (характеризоваться чем-л.) пул; спор носит принципиальный характер принциплă тавлашу; 6. кого, разг. (быть беременной) йывăр çын пул; ◇ носить на руках ытлашши иртĕхтер (е ачашласа пăх).
перевязать
сов. 1. кого-что çых, çыхса яр; перевязать рану сурана çыхса яр; 2. что (обвязать вокруг) çавăрса çых; чемодан чăматана çавăрса çых; 3. кого-что (завязать, связать иначе) салтса (е сӳтсе) çых; перевязать галстук галстука салтса çых; 4. что (все) çыхса пĕтер (е тух); перевязать все книги кĕнекесене çыхса тух.
пионерский
прил. пионер ⸗ĕ [⸗и]; пионерская дружина пионер дружини; пионерский галстук пионер галстукĕ.
тăхăн
«надевать», «одеваться»; тăхăнтар «надевать на кого-л.», туркм. дакын, тур. такын, к. калп. тагын «надевать», «напяливать», «нацеплять, навешать на себя»; тур. такыл «быть надетым»; «надеваться»; якут. таңын, тагын «одеваться»; туркм. такындыр «надевать на кого-л». От чаг. тағ «надевать», «продевать нитку в иголку» (Будагов I, 334); узб., тур. так «надевать (кольцо, галстук)»; азерб. max «надевать», «навешивать, натягивать на себя»; якут. таң «зашнуровать».
См. также:
галлюцинация галоп галочий галоши « галстук » галстучник галун галушки галчонок галька